{"id":1191,"date":"2012-01-17T12:37:56","date_gmt":"2012-01-17T12:37:56","guid":{"rendered":"http:\/\/bip.bpsieradz.pl\/index.php\/2012\/01\/17\/nota-biograficzna\/"},"modified":"2012-01-17T12:37:56","modified_gmt":"2012-01-17T12:37:56","slug":"nota-biograficzna","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/2012\/01\/17\/nota-biograficzna\/","title":{"rendered":"Nota biograficzna – Korczak"},"content":{"rendered":"


<\/em><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n

KALENDARIUM \u017bYCIA, DZIA\u0141ALNO\u015aCI I TW\u00d3RCZO\u015aCI
<\/em><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n

JANUSZA KORCZAKA<\/em><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Korczak Janusz<\/strong><\/em>, w\u0142a\u015b. Henryk Goldszmit<\/strong><\/em>, ur. 22 VI 1878 r. lub 1879r., zm. VIII 1942 w Treblince; pisarz, pedagog, dzia\u0142acz spo\u0142eczny, lekarz.<\/p>\n

Pochodzi\u0142 z zasymilowanej rodziny \u017cydowskiej, zwi\u0105zanej z ruchem haskali; po uko\u0144czeniu studi\u00f3w medycznych (1898-1905) w Warszawie, w latach 1907-09 pog\u0142\u0119bia\u0142 wiedz\u0119 w klinikach w Berlinie i Pary\u017cu; nale\u017ca\u0142 do kr\u0119gu post\u0119powej inteligencji warszawskiej prze\u0142. XIX i XX w.; wsp\u00f3\u0142prac. m.in.: \u201cG\u0142osu\u201d, \u201cPrzegl\u0105du Spo\u0142ecznego\u201d, \u201cCzytelni dla Wszystkich\u201d.<\/p>\n

W 1912 roku przyczyni\u0142 si\u0119 do otwarcia Domu Sierot dla dzieci \u017cydowskich w Warszawie, kt\u00f3rego dyrektorem pozosta\u0142 do \u015bmierci. Od 1919 roku wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z M. Falsk\u0105 przy organizowaniu zak\u0142adu wychowawczego Nasz Dom dla dzieci polskich. Prowadzi\u0142 wyk\u0142ady w Pa\u0144stwowym Instytucie Pedagogiki Specjalnej i Wolnej Wszechnicy Polskiej; by\u0142 sta\u0142ym wsp\u00f3\u0142pracownikiem wielu pism, mi.in. \u201cW s\u0142o\u0144cu\u201d, \u201cSzko\u0142a Specjalna\u201d.<\/p>\n

W 1926 za\u0142o\u017cy\u0142 pierwsze i jedyne w swoim rodzaju czasopismo dla dzieci \u201c Ma\u0142y Przegl\u0105d\u201d, redagowane wraz z dzie\u0107mi (ukazywa\u0142o si\u0119 do 1939 r.); autor popularnych pogadanek radiowych (1935-36) zw. gadaninkami Starego Doktora.<\/p>\n

W VIII 1942 roku, mimo szansy opuszczenia getta, pozosta\u0142 ze swoimi podopiecznymi i wraz z nimi zosta\u0142 wywieziony do obozu zag\u0142ady w Treblince, gdzie zgin\u0105\u0142.<\/p>\n

Korczak by\u0142 prekursorem walki o prawa dziecka; zwraca\u0142 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na nier\u00f3wnoprawn\u0105 pozycj\u0119 dzieci w spo\u0142ecze\u0144stwie, ich zale\u017cno\u015b\u0107 od doros\u0142ych; domaga\u0142 si\u0119, by uznano, \u017ce dziecko jest pe\u0142nowarto\u015bciowym cz\u0142owiekiem od chwili narodzin, na ka\u017cdym etapie swego istnienia i ma prawo by\u0107 sob\u0105, takim jakim jest. Idee te znalaz\u0142y odbicie i rozwini\u0119cie w stworzonym przez Korczak nowoczesnym systemie wychowania \u2013 antyautorytarnym, respektuj\u0105cym potrzeby i d\u0105\u017cenia dziecka, pobudzaj\u0105cym je do aktywno\u015bci i samodzielno\u015bci, a zarazem realistycznym, uwzgl\u0119dniaj\u0105cym dzieci\u0119ce s\u0142abo\u015bci (niemo\u017cno\u015b\u0107 przej\u0119cia przez dzieci pe\u0142nej odpowiedzialno\u015bci za \u015bwiat) i sk\u0142aniaj\u0105cym dziecko do pracy nad sob\u0105; integralnym elementem tego systemu by\u0142y r\u00f3\u017cne formy dzieci\u0119cego samorz\u0105du.<\/p>\n

Swe pogl\u0105dy pedagogiczne Korczak zawar\u0142 przede wszystkim w tetralogii Jak kocha\u0107 dziecko<\/em><\/strong> (1920) i programowym utworze Prawo dziecka do szacunku<\/em><\/strong> (1929), a tak\u017ce w wielu innych pracach (m. in. Momenty wychowawcze<\/strong><\/em> 1919, Prawid\u0142a \u017cycia<\/em><\/strong> 1930, Pedagogika \u017cartobliwa<\/strong><\/em> 1939). Oryginalna tw\u00f3rczo\u015b\u0107 literacka Korczaka dla dzieci i o dzieciach \u0142\u0105czy humanitaryzm i g\u0142\u0119bok\u0105 znajomo\u015b\u0107 psychiki dzieci\u0119cej z liryzmem, humorem i fantazj\u0105; do najbardziej znanych utwor\u00f3w nale\u017c\u0105 adresowane do dzieci powie\u015bci \u201ckolonijne\u201d (Mo\u015bki, Joski i Strule<\/strong><\/em> 1910, J\u00f3zki, Ja\u015bki i Franki <\/strong><\/em>1911), dylogia o Kr\u00f3lu Maciusiu (Kr\u00f3l Maciu\u015b I<\/strong><\/em> 1923 \u2013 ekranizacja 1958, Kr\u00f3l Maciu\u015b na wyspie bezludnej<\/strong><\/em> 1923), Bankructwo ma\u0142ego D\u017ceka<\/strong><\/em> (1924), Kiedy zn\u00f3w b\u0119d\u0119 ma\u0142y<\/strong><\/em> (1925).<\/p>\n

Dorobek literacki Korczaka obejmuje r\u00f3wnie\u017c naturalistyczne powie\u015bci spo\u0142eczne (Dzieci ulicy 1901, Dziecko salonu 1906), satyr\u0119 obyczajow\u0105 (Kosza\u0142ki opa\u0142ki 1905), proz\u0119 poetyck\u0105 (Sam na sam z Bogiem 1922), utwory dramatyczne (Senat szale\u0144c\u00f3w, wyst. 1931); zachowa\u0142 si\u0119 Pami\u0119tnik, pisany w roku 1942 w getcie (wyd. 1958); 1999 wydano Listy i rozmy\u015blania palesty\u0144skie.<\/p>\n

Edycje zbiorowe dzie\u0142 Korczaka; Wyb\u00f3r pism (t. 1-4 1957-58), Pisma wybrane (t. 1-4 1978-86), wyd. od 1992 roku Dzie\u0142a (planowanych 16 tom\u00f3w, od 2003 wyd. t. 1-10, t. 11 cz.1, t.12); od 1996 ukazuje si\u0119 12-tomowa niemiecka edycja dzie\u0142 Korczaka Samtliche Werke (8 t. do 2000 r.).<\/p>\n

W 1946 roku zosta\u0142 za\u0142o\u017cony Polski Komitet Korczakowski (obecnie Polskie Stowarzyszenie im. Janusza Korczaka) z zadaniem propagowania my\u015bli pedagogicznej Korczaka, prowadzenia bada\u0144 nad jego tw\u00f3rczo\u015bci\u0105, koordynowania dzia\u0142alno\u015bci terenowych kr\u0119g\u00f3w korczakowskich; dzia\u0142a te\u017c Mi\u0119dzynarodowe Stowarzyszenie im. Janusza Korczaka.<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o:<\/em><\/strong>
LITERATURA POLSKA\u00a0 : epoki literackie, pr\u0105dy i kierunki, dzie\u0142a i tw\u00f3rcy \/ [wyd., red.] S\u0142awomir \u017burawski. – Warszawa : Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007 (Encyklopedia PWN), S. 324-325
Lokalizacja: Czytelnia Sieradz 114177-Czyt.; Dzia\u0142 informacyjno-bibliograf. 114243-Inf.; Czytelnia Podd\u0119bice 32588-Czyt.; Wypo\u017cyczalnia Wierusz\u00f3w 22090; Czytelnia Paj\u0119czno 20841; Czytelnia \u0141ask 28722-Czyt.; Czytelnia Wielu\u0144 33860 Czyt.; Czytelnia Zdu\u0144ska Wola 41086-Czyt.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

KALENDARIUM \u017bYCIA, DZIA\u0141ALNO\u015aCI I TW\u00d3RCZO\u015aCI JANUSZA KORCZAKA \u00a0 Korczak Janusz, w\u0142a\u015b. Henryk Goldszmit, ur. 22 VI 1878 r. lub 1879r., zm. VIII 1942 w Treblince; pisarz, pedagog, dzia\u0142acz spo\u0142eczny, lekarz. …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-1191","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-rok-2012-rokiem"],"aioseo_notices":[],"rttpg_featured_image_url":null,"rttpg_author":{"display_name":"admin","author_link":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"Rok 2012 rokiem...<\/a>","rttpg_excerpt":"KALENDARIUM \u017bYCIA, DZIA\u0141ALNO\u015aCI I TW\u00d3RCZO\u015aCI JANUSZA KORCZAKA \u00a0 Korczak Janusz, w\u0142a\u015b. Henryk Goldszmit, ur. 22 VI 1878 r. lub 1879r., zm. VIII 1942 w Treblince; pisarz, pedagog, dzia\u0142acz spo\u0142eczny, lekarz. ...","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1191","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1191"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1191\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1191"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1191"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/filiapoddebice.bpsieradz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1191"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}