3 sierpnia 5. rocznica śmierci ALEKSANDRA ISAJEWICZA SOŁŻENICYNA (1918-2008) rosyjskiego pisarza, laureata Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w 1970 roku. Studiował matematykę na wydziale fizyki i matematyki Państwowego Uniwersytetu w Rostowie. Był uczestnikiem II wojny światowej. W 1945 r został aresztowany za krytyczne wypowiedzi o Stalinie zawarte w liście do przyjaciela. Został skazany na 8 lat obozów pracy. W 1953 r został zwolniony i zesłany do Kazachstanu, gdzie przebywał do roku 1956. Następnie podjął pracę jako nauczyciel matematyki. W 1974 r. ponownie go aresztowano i pozbawiono obywatelstwa. Został deportowany do RFN, przebywał w Szwajcarii, a potem w USA, aż do roku 1994 kiedy to powrócił do Rosji. Jego utwory odsłoniły prawdziwe oblicze stalinowskiego reżimu i obozów, stały się wydarzeniem literackim i politycznym, przynosząc autorowi światowy rozgłos. Napisał m.in.: Jeden dzień Iwana Denisowicza ( 1962-63, wyd. pol. 1981), Krąg pierwszy (1968, wyd. pol. 1989), Archipelag Gułag (1973-75, wyd. pol. 1990); opowiadanie: Zagroda Matriony (1963, wyd. pol. 1981); wielotomowa epopeja: Krasnoje kolieso (1971-91).
3 sierpnia 240. rocznica śmierci STANISŁAWA KONARSKIEGO (1700-1773) polskiego publicysty, pedagoga, pisarza i reformatora szkolnictwa. Jako przedstawiciel zakonu pijarów odbył studia we Włoszech. W 1740 r założył w Warszawie Collegium Nobilium, uczelnię dla młodzieży szlacheckiej, opartą na najlepszych wzorach, zapoczątkowując reformę oświaty w kraju. Następnie zreformował szkoły należące do zakonu pijarów w latach 1750-1755 i uczestniczył w opracowaniu przepisów szkolnych. Głównie zajmował się rozważaniami etycznymi i wyznacznikami ludzkiego postępowania. Konarski krytykował moralne wykroczenia szlachty – dumę, pychę i pijaństwo. Uważał, że wszyscy ludzie są równi, a najważniejszą cnotą jest posłuszeństwo. Autor m.in.: O skutecznym rad sposobie (1760-63), O poprawie wad wymowy (1741), O sztuce dobrego myślenia (1767)
15 sierpnia 75. rocznica urodzin JANUSZA ANDRZEJA ZAJDLA (1938-1985) polskiego powieściopisarza, nowelisty. Ukończył fizykę na Uniwersytecie Warszawskim. Był specjalistą w dziedzinie fizyki jądra atomowego oraz autorem licznych prac popularnonaukowych. Pracował w Centralnym Laboratorium Ochrony Radiologicznej. W 1980 r otrzymał nagrodę Ministerstwa Kultury i Sztuki oraz wspólną nagrodę “Fantastyki” i “Młodego Technika” w 1983 i 1985 roku. Twórczość jego należy do polityczno-socjologicznej odmiany literatury science-fiction, skoncentrowanej na problematyce kierunku rozwoju cywilizacji. Krytyka wysoko oceniała jego prozę ze względu na jej wymowę antytotalitarną. Jego bohaterowie zmierzają do uwolnienia zniewolonych społeczności spod terroru i towarzyszącego mu zakłamania. Utwory Zajdla tłumaczone były na wiele języków m.in.: bułgarski, czeski, fiński, niemiecki. Napisał: powieści: Lalande 21185 (1966), Prawo do powrotu (1975, 3 wyd.), Limes inferior (1982, 3 wyd.), Cała prawda o planecie Ksi (1983; 2. wyd. z 2005); opowiadania: Jad Mantezji (1965), Przejście przez lustro (1975)
15 sierpnia 115. rocznica urodzin JANA BRZECHWY(1898-1966) polskiego poety pochodzenia żydowskiego, a także tłumacza literatury rosyjskiej. Ukończył prawo na Uniwersytecie Warszawskim w 1924 roku. Był specjalistą w dziedzinie prawa autorskiego. II wojnę światową przeżył w Warszawie. Od 1945 roku radca prawny wydawnictwa “Czytelnik” w Łodzi, oraz członek międzynarodowej Komisji Prawa Autorskiego. Współpracował z UNESCO. W 1955 roku otrzymał nagrodę miasta Warszawy, a w 1956 Prezesa Rady Ministrów. Bardzo ceniony autor wierszy dla dzieci. Znano go jako autora wyróżniających się mistrzowską prostotą i żartobliwą groteską wierszy dla dzieci. Autor m.in. wiersze: Tańcowała igła z nitką (1937, 16 wyd.), Kaczka dziwaczka (1939, 20 wyd.); poezje: Oblicza zmyślone 91926), Talizmany (1929), Piołun i obłok (1935); satyry: Utwory Szer-Szenia (1921), Palcem w bucie (1947)
31 sierpnia 100. rocznica urodzin ZBIGNIEWA BIEŃKOWSKIEGO (1913-1994) polskiego poety, eseisty, krytyka literackiego. Studiował prawo i filologię romańską na Uniwersytecie Warszawskim. W 1938 roku przebywał na stypendium w Paryżu. W latach okupacji przebywał w Polsce, był żołnierzem Armii Krajowej. Po wojnie pracował jako dziennikarz “Rzeczpospolitej” i “Odrodzenia”. Współpracował m.in. z Polskim Radiem oraz “Tygodnikiem Kulturalnym”. W 1963 roku otrzymał nagrodę polskiego PEN Clubu (Międzynarodowego Stowarzyszenia Pisarzy). Ceniony znawca i tłumacz poezji oraz prozy francuskiej i polskiej. Formułował własny program, podkreślając rolę wyobraźni i odrębność poezji wobec innych sztuk. Napisał m.in. poezje: Kryształy cienia (1938), Sprawa wyobraźni (1945), Trzy poematy ( 1959); szkice: Piekła i Orfeusze. Szkice z literatury zachodniej (1960), Modelunki (1966), Poezja i niepoezja (1967), W skali wyobraźni (1983).